Nowa Partia

Program

Program Nowej Partii prezentujemy w trzech poziomach szczegółowości – od ogólnej wizji po kompletną strategię państwa. To co tutaj czytasz nie jest ostateczną wersją. To jest szkielet, na którym przy Twojej pomocy zbudujemy solidne państwo.

Wstęp

Program wymaga zmian w Konstytucji, aby zagwarantować trwałość reform i chronić je przed politycznym cofnięciem. Wszystkie działania państwa mają być oparte na merytokracji, rozliczalności, transparentności i stabilności ewolucyjnej.
I. Główne filary

Rządzenie i awanse opierają się na kompetencjach, nie przynależności partyjnej. Władza ponosi mierzalne konsekwencje swoich działań, a decyzje są jawne i przewidywalne. Reformy wprowadzane są ewolucyjnie, nie rewolucyjnie.
II. Rozliczanie władzy wykonawczej

Politycy są rozliczani z realizacji programów i wskaźników produktywności: PKB, bezrobocie, dług publiczny, bezpieczeństwo. Niepowodzenia skutkują utratą praw wyborczych, a pensje powiązane są z wynikami gospodarczymi. Dodatkowy organ weryfikacyjny kontroluje dane i reaguje na kryzysy.
III. Reforma sądownictwa

Sędziowie awansują według mierzalnych wskaźników, a działalność polityczna skutkuje karencją 10 lat. Krajowy Urząd Standardów Sądownictwa (KUSS) nadzoruje etykę i jakość pracy sędziów. Zakazane są spotkania z politykami i publiczne komentarze polityczne.
IV. Sprawy komunikacyjne

Sprawcy najpoważniejszych wypadków drogowych ponoszą bezwzględne kary. Rodziny ofiar mają wzmocnione prawa procesowe, a Państwowy Fundusz Gwarancyjny wypłaca odszkodowania niezwłocznie po wyroku.
V. Transparentna komunikacja publiczna

Funkcjonariusze publiczni mają obowiązek merytorycznych odpowiedzi na pytania obywateli i mediów na centralnej platformie. Naruszenia skutkują jawnymi sankcjami finansowymi lub dyscyplinarnymi.
VI. NREKP – nadzór komunikacji

Niezależna, apolityczna rada monitoruje jakość i uczciwość komunikacji publicznej. Działa na wniosek obywateli lub instytucji, a jej decyzje są jawne i okresowo oceniane.
VII. Apolityczna prokuratura

Prokurator Generalny i Minister Sprawiedliwości są rozdzieleni. PG powoływany jest w apolitycznej procedurze na długą kadencję i raportuje corocznie przed Sejmem.
VIII. NGO – finansowanie za efekt

Środki publiczne przyznawane są wyłącznie za mierzalny efekt działań. Zakaz lobbingu i kampanii politycznej przy publicznym finansowaniu jest bezwzględny.
IX. Public hearings – jawność instytucji

Kluczowe instytucje państwowe raportują swoje działania w regularnych publicznych przesłuchaniach. Nagrania są publikowane i przeszukiwalne online, a niewywiązywanie się skutkuje sankcjami.

Wstęp – zmiany konstytucyjne

Realizacja programu wymaga zmian na poziomie Konstytucji, ponieważ dotyczy fundamentów ustrojowych państwa, a nie wyłącznie bieżącej polityki. Zabezpieczenie reform konstytucyjnie ma zagwarantować ich trwałość, nadrzędność wobec zwykłych ustaw oraz odporność na cofnięcie przez kolejne rządy. Konstytucja ma chronić kluczowe mechanizmy apolityczności, rozliczalności i niezależności instytucji. Celem jest stworzenie stabilnego państwa, w którym reguły gry nie zmieniają się wraz ze zmianą władzy.
I. Główne zasady i filary systemu

System państwowy opiera się na merytokracji, rozliczalności, transparentności oraz stabilności ewolucyjnej. Oznacza to odejście od uznaniowości i lojalności partyjnej na rzecz kompetencji i mierzalnych wyników. Władza ponosi realne konsekwencje swoich decyzji, a finanse publiczne oraz dane państwowe są jawne. Reformy wprowadzane są stopniowo, bez destrukcji instytucji i chaosu prawnego. Państwo działa w sposób przewidywalny zarówno dla obywateli, jak i dla gospodarki.
II. Rozliczanie władzy wykonawczej i administracji

Rząd i administracja centralna podlegają systemowi rozliczalności opartemu na realizacji obietnic oraz obiektywnych wskaźnikach efektywności. Program wyborczy dzielony jest na poziomy priorytetów, co pozwala jasno określić cele kluczowe i drugorzędne. Postulaty o najwyższym znaczeniu muszą być mierzalne i jednoznaczne. System eliminuje możliwość deklarowania sukcesu bez realnych efektów. Odpowiedzialność polityczna jest znana z góry i nie podlega uznaniowym interpretacjom.
III. Efektywność rządzenia i KPI państwa

Efektywność władzy oceniana jest na podstawie wskaźników takich jak PKB, bezrobocie, dług publiczny oraz poziom bezpieczeństwa. Wyniki porównywane są z krajami regionu, co pozwala ocenić jakość zarządzania, a nie jedynie suche liczby. System uwzględnia globalne kryzysy i nadzwyczajne zdarzenia, rozliczając rząd z efektywności względnej. Sankcje polityczne są stopniowe i obejmują zarówno osoby pełniące funkcje, jak i całe ugrupowania. Wynagrodzenia polityków są bezpośrednio powiązane z wynikami gospodarczymi kraju.
IV. Zabezpieczenia kadrowe i transparentność

Wprowadzona zostaje wieloletnia karencja dla byłych polityków obejmujących kluczowe stanowiska państwowe, co trwale oddziela administrację od polityki partyjnej. Jawność wykorzystania majątku publicznego, w tym pojazdów służbowych, ogranicza nadużycia i umożliwia społeczną kontrolę. Finanse partii politycznych podlegają pełnej transparentności i niezależnym audytom. Obywatele zyskują realny wgląd w przepływy finansowe życia publicznego.
V. Reforma sądownictwa

Reforma sądownictwa opiera się na apolitycznym, mierzalnym systemie awansów i oceny pracy sędziów. Ścieżki kariery są z góry określone i jednakowe dla wszystkich, niezależnie od momentu wejścia do zawodu. Działalność polityczna skutkuje długą karencją awansową, co chroni niezależność trzeciej władzy. Krajowy Urząd Standardów Sądownictwa nadzoruje jakość, etykę i efektywność pracy sądów. Reforma integruje obecne kadry zamiast prowadzić do destabilizujących czystek.
VI. Sprawy komunikacyjne i ochrona ofiar

Program zakłada zdecydowane zaostrzenie odpowiedzialności karnej za najpoważniejsze przestępstwa drogowe. Eliminowana jest rażąca uznaniowość w orzekaniu kar w przypadkach takich jak nietrzeźwość czy ucieczka z miejsca zdarzenia. Rodziny ofiar zyskują realne prawa procesowe oraz obowiązkowe wysłuchanie przed wydaniem wyroku. Państwowy Fundusz Gwarancyjny wypłaca odszkodowania niezwłocznie po wyroku. Państwo przejmuje ciężar egzekucji należności od sprawców.
VII. Transparentna komunikacja publiczna

Funkcjonariusze publiczni mają obowiązek udzielania merytorycznych, relewantnych i terminowych odpowiedzi na pytania zadawane w oficjalnych okolicznościach. Unikanie odpowiedzi lub zmiana tematu traktowane są jako naruszenie obowiązków publicznych. Odpowiedzi publikowane są na centralnej, przeszukiwalnej platformie. System ogranicza manipulację komunikacyjną i puste deklaracje. Sankcje za naruszenia są jawne i egzekwowane.
VIII. NREKP – nadzór nad komunikacją

Niezależna Rada Etyki Komunikacji Publicznej działa jako apolityczny organ arbitrażowy. Rada rozpatruje zgłoszenia obywateli i instytucji w jasno określonej procedurze. Jej decyzje są jawne i podlegają okresowej ocenie. Organ nie ingeruje w politykę, lecz egzekwuje standardy rzetelności i odpowiedzialności. Mechanizm wzmacnia zaufanie do komunikacji państwowej.
IX. Apolityczna prokuratura

Funkcje Ministra Sprawiedliwości i Prokuratora Generalnego zostają trwale rozdzielone. Prokuratura staje się instytucją niezależną od bieżącej władzy wykonawczej. Prokurator Generalny powoływany jest w apolitycznej procedurze na długą kadencję. Awanse w prokuraturze opierają się na merytokratycznych wskaźnikach. Coroczne raportowanie przed Sejmem zapewnia transparentność bez politycznej presji.
X. NGO – finansowanie za efekt

Środki publiczne przeznaczane są wyłącznie na mierzalne rezultaty działań organizacji pozarządowych. Finansowanie nie obejmuje narracji ideologicznych ani działalności politycznej. Wypłata środków następuje po wykonaniu zadania, a zaliczki są ograniczone do minimum. Organizacje finansowane publicznie podlegają zasadom apolityczności i karencji. Podatnik płaci za efekt, a nie za deklaracje.
XI. Public hearings – jawność instytucji

Kluczowe instytucje państwowe podlegają regularnym publicznym przesłuchaniom. Obejmują one raportowanie działań, finansów oraz realizacji KPI. Sesje są transmitowane, nagrywane i publikowane online. Pytania obywateli i mediów są jawnie rejestrowane. Niewywiązywanie się z obowiązku skutkuje sankcjami.

UWAGA WSTĘPNA: ZMIANY KONSTYTUCYJNE

Realizacja niniejszego programu wymaga wprowadzenia odpowiednich zmian na poziomie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Partia zamierza zmienić konstytucję. Jest to niezbędne, aby zapewnić trwałość, niepodważalność oraz nadrzędną moc prawną wszystkich reform (m.in. systemu sądownictwa, rozliczania władzy i apolityczności kadr) i uchronić je przed łatwym cofnięciem przez przyszłe, zwykłe ustawy sejmowe.
I. Główne Zasady i Filary Systemu

System opiera się na czterech fundamentalnych wartościach, które mają zastąpić korupcję i uznaniowość:

Merytokracja: Rządzenie i awanse oparte na kompetencjach, a nie przynależności partyjnej.
Rozliczalność: Władza ponosi realne, mierzalne konsekwencje swoich działań i zaniechań.
Transparentność: Jawność finansów (GPS) i danych (KPI) jako standard działania.
Stabilność Ewolucyjna: Reforma poprzez ewolucję (sądownictwo), a nie rewolucyjny chaos.
II. Mechanizmy Rozliczania Władzy Wykonawczej i Administracji

Ten obszar dotyczy rozliczania rządu, partii politycznych i administracji centralnej.
A. Rozliczanie z Obietnic Wyborczych

Struktura Programu: Postulaty podzielone na 3 poziomy:
Podstawowe (min. 3)
Drugorzędne (min. 6)
Trzeciorzędne (min. 5, bez limitu)

Mierzalność: Postulaty I i II poziomu muszą być zero-jedynkowe (TAK/NIE).

Progi Realizacji:
66% (Próg Aktywacji): Wymagany do przejścia do realizacji postulatów z kolejnego poziomu.
80% (Próg Zaliczenia Kadencji): Wymagany do uznania poziomu (Podstawowy i Drugorzędny) za zrealizowany.

Blokady Instytucjonalne (Weto/TK): Uchwalona ustawa zablokowana przez Prezydenta/TK liczy się do progu 66%, ale nie do 80%. Wymagany jest „mechanizm drugiego uderzenia” (ponowna próba legislacyjna).
B. Rozliczanie z Efektywności Rządzenia

Wskaźniki KPI Kraju: Władza rozliczana z:
PKB (dynamika wzrostu)
Bezrobocie (metodyka Eurostat/BAEL)
Dług publiczny
Bezpieczeństwo

Metodologia Oceny: Automatyczny benchmarking regionalny (porównanie do średniej: DE, CZ, SK, LT, LV, EE). Dane tylko z obiektywnych, międzynarodowych źródeł (Eurostat, OECD, GUS).

Wentyl Bezpieczeństwa: System automatycznie uwzględnia globalne kryzysy, rozliczając rząd z relatywnej efektywności zarządzania w danych warunkach (w porównaniu do regionu), a nie z bezwzględnych wyników.

Sankcje Polityczne:
1. Niepowodzenie: Osoby na kluczowych stanowiskach (minister, wiceminister) tracą bierne prawo wyborcze w kolejnych wyborach.
2. Niepowodzenie drugi raz z rzędu: Cała partia traci prawo startu w wyborach (oraz jej członkowie tracą bierne prawo wyborcze na 2 kadencje).

Wynagrodzenia: Pensje polityków powiązane ze wzrostem PKB (podwyżki za wzrost, obniżki za spowolnienie).
C. Zabezpieczenia Kadrowe i Transparentność

Karencja 6 lat: Bezwzględny zakaz obejmowania stanowisk kierowniczych (w spółkach SP, GUS, NBP, KNF, Krajowy Urząd Standardów Sądownictwa (KUSS)) dla osób, które w ciągu ostatnich 6 lat były politykami, doradcami lub współpracownikami partii.

GPS w Służbowych Pojazdach lub pojazdach używanych służbowo: Pełna transparentność wykorzystania majątku publicznego, jawna suma kilometrów i podział na cele służbowe/prywatne.

Jawność Finansów Partii: Obywatele mają prawo do wglądu w pełną historię finansową partii politycznych, obejmującą wszystkie wpływy i wydatki. Dane ujawniane będą z zachowaniem ochrony informacji prawnie chronionych, w tym danych osobowych darczyńców drobnych oraz informacji objętych tajemnicą handlową. Mechanizm ten zapewni obywatelom możliwość weryfikacji przejrzystości finansów partii w czasie rzeczywistym lub w regularnych raportach, wspieranych niezależnym audytem.
D. Organy Weryfikacyjne KPI i nieprzewidzianych zdarzeń (OPCJONALNIE)

TW celu zapewnienia pełnej rzetelności i odporności systemu KPI na nieprzewidziane zdarzenia, program przewiduje możliwość powołania niewielkiego, niezależnego organu weryfikacyjnego.
III. Reforma Sądownictwa

Ten obszar dotyczy ustanowienia apolitycznej Trzeciej Władzy.

Nowy System Awanów (KPI):
Ścieżka kariery z góry ustalona, automatyczna, oparta na mierzalnych wskaźnikach: staż, liczba spraw, maksymalny czas rozpatrywania, odsetek uchylonych wyroków, zażalenia na etykę zachowania i wyroków. Wskaźniki równe dla wszystkich sędziów ("starych" i "nowych").

Sankcja za Działalność Polityczną:
Sędziowie podlegają wykluczeniu z możliwości awansu zawodowego na okres 10 lat od daty uprawomocnienia się orzeczenia dyscyplinarnego stwierdzającego naruszenie zasady apolityczności.

Precyzyjnie zdefiniowane naruszenia obejmują:

Przynależność formalna:
Członkostwo w partii politycznej, organizacji młodzieżowej partii, klubie parlamentarnym lub innej organizacji o charakterze stricte politycznym.

Kandydowanie:
Zgłoszenie kandydatury w jakichkolwiek wyborach (parlamentarnych, samorządowych, prezydenckich) lub pełnienie funkcji z wyboru politycznego.

Publiczna agitacja:
Aktywny udział w kampaniach wyborczych, wiecach, demonstracjach politycznych, publiczne poparcie dla konkretnego ugrupowania lub kandydata (np. poprzez media społecznościowe, wywiady, publikacje).

Pełnienie funkcji:
Przyjmowanie funkcji w strukturach partii politycznych lub komitetach wyborczych.

Komentarze merytoryczne vs. polityczne:
Zakaz publicznego, emocjonalnego lub ideologicznego komentowania bieżących działań polityków oraz sporów politycznych (odróżniając to od merytorycznej analizy i oceny projektów ustaw lub stanu praworządności w publikacjach naukowych lub na konferencjach zawodowych).

Powstanie organ kontroli jakości (Krajowy Urząd Standardów Sądownictwa – KUSS):
Organ nadzorujący etykę i jakość pracy, uzupełniający twarde KPI. Kadry KUSS podlegają 6-letniej karencji apolitycznej.

Mechanizm Przejściowy („Kamienie Milowe”):
Nowa władza wykonawcza dokonuje tylko pierwszego powołania KUSS. Prawnie wiążące Kamienie Milowe gwarantują, że po osiągnięciu celów, władza nad sądownictwem przechodzi nieodwracalnie do apolitycznego KUSS.

Integracja Kadr:
Zasada „nikogo nie wyrzucamy”. Sędziowie wchodzą w nowy system oceny, a wakaty uzupełniane są już tylko przez system KUSS/KPI. Obowiązkowe szkolenia integrują kulturę orzeczniczą.

Zarządzanie Obciążeniem Sprawami:
W ramach systemu KUSS/KPI, wskaźniki efektywności będą stale monitorowane. W przypadku systemowego przekroczenia maksymalnego czasu rozpatrywania spraw w danym sądzie lub wydziale (określonego wskaźnikami KPI), Organ Kontroli Jakości (KUSS) automatycznie uruchomi procedurę naboru i dotrudniania nowych kadr sędziowskich, aby zapewnić obywatelom prawo do rozpatrzenia sprawy w rozsądnym terminie.

Zasady Etyczne Kontaktów:
Zakaz spotkań sędzia–polityk w większych grupach niż 1 na 1. Zakaz publicznego komentowania wyroków przez polityków (wyjątek stanowią sytuacje, w których wyrok dotyczy ich wprost).

Teraz jeszcze sposób organizacji i pracy partii jest tajny, ale w założeniach ma takie szalone pomysły jak szacunek dla oponentów politycznych, obowiązkowe uczestniczenie w obradach sejmu czy nieprzeszkadzanie w obradach sejmu.

IV. Reforma Wymiaru Sprawiedliwości w Sprawach Komunikacyjnych

Program zakłada fundamentalną zmianę podejścia do sprawców najpoważniejszych przestępstw drogowych, wprowadzając mechanizmy wzmacniające pozycję ofiar i ich rodzin oraz eliminujące zjawisko "rażąco niskich kar". Wymaga to zmian w Kodeksie Karnym (KK), Kodeksie Postępowania Karnego (KPK) oraz dostosowania Konstytucji RP.

A. Zaostrzenie Odpowiedzialności Karnej i Eliminacja Uznaniowości

Wprowadzone zostaną bezwzględne zaostrzenia kar w przypadku spowodowania wypadku komunikacyjnego, gdy sprawca działał w warunkach szczególnego obciążenia:

prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego;
ucieczka z miejsca zdarzenia;
znaczne przekroczenie dopuszczalnej prędkości (powyżej 40 km/h);
korzystanie z telefonu komórkowego lub innego urządzenia elektronicznego w sposób wykluczający obserwację drogi.

W powyższych przypadkach:

Podniesienie Minimalnego Wymiaru Kary: Zostaną podniesione dolne progi kar pozbawienia wolności w KK, co ograniczy uznaniowość sędziego.
Wyłączenie Warunkowego Zawieszenia: Sąd nie będzie mógł warunkowo zawiesić wykonania kary pozbawienia wolności, co oznacza bezwzględne skierowanie sprawcy do zakładu karnego.

B. Rozszerzone Uprawnienia Procesowe Rodzin Ofiar

Status oskarżyciela posiłkowego (najbliższych członków rodziny pokrzywdzonego) zostanie rozszerzony w KPK:

Wiążące Wnioski Dowodowe: Oskarżyciel posiłkowy uzyska prawo do składania wniosków dowodowych, które będą wiążące dla sądu (sąd nie może ich oddalić, o ile są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy).
Prawo do Obligatoryjnego Wysłuchania: Sąd będzie zobowiązany do wysłuchania osobistego oświadczenia ofiary lub członków rodziny o skutkach tragedii przed wydaniem wyroku (tzw. victim impact statement), a treść oświadczenia musi zostać uwzględniona w uzasadnieniu wyroku.

C. Fundusz Gwarancyjny Odszkodowań i Przyspieszona Egzekucja Należności

Proces Adhezyjny: Sąd karny będzie obligatoryjnie orzekał o obowiązku wypłaty odszkodowania lub renty w wyroku skazującym, bez odsyłania sprawy na osobną drogę cywilną.

Państwowy Fundusz Gwarancyjny: Powstanie specjalny Fundusz, który dokona natychmiastowej wypłaty zasądzonego odszkodowania lub renty na rzecz pokrzywdzonego/rodziny, niezwłocznie po uprawomocnieniu się wyroku.

Przyspieszona Egzekucja: Państwo (Fundusz lub Skarb Państwa) przejmie na siebie proces egzekucji wypłaconych środków od sprawcy, stosując przyspieszone i rygorystyczne mechanizmy ściągania należności.

Egzekucja z Majątku Współdzielonego: Wprowadzone zostaną zmiany w Kodeksie Postępowania Cywilnego (KPC) oraz innych aktach prawnych (np. Kodeksie Rodzinnym i Opiekuńczym), które umożliwią skróconą i priorytetową procedurę sprzedaży całości mienia (ruchomego lub nieruchomego), nawet jeśli dłużnik jest tylko jego współwłaścicielem lub wchodzi w skład majątku wspólnego (np. małżonków). Postępowanie to będzie miało na celu zabezpieczenie roszczeń Funduszu Gwarancyjnego w pierwszej kolejności, z jednoczesnym zabezpieczeniem praw (spłaty ich udziałów) pozostałych, niewinnych współwłaścicieli.

V. Zwiększenie Rozliczalności i Transparentności Komunikacji Publicznej

W ramach realizacji filarów Rozliczalności i Transparentności, wprowadzony zostanie prawny obowiązek rzetelnej, merytorycznej i terminowej odpowiedzi na pytania kierowane do funkcjonariuszy publicznych.

A. Definicja i Zakres Obowiązku

Obowiązek dotyczy kluczowych funkcjonariuszy publicznych (ministrów, wiceministrów, posłów, senatorów, prezesów agencji państwowych) w trakcie wykonywania obowiązków służbowych w formalnych i rejestrowanych okolicznościach:

wystąpienia publiczne, konferencje prasowe, posiedzenia komisji sejmowych,
oficjalne debaty i wywiady medialne (radio, telewizja, media internetowe),
komunikacja prowadzona za pośrednictwem oficjalnych, zweryfikowanych kanałów,
pisemne zapytania w trybach przewidzianych prawem.

Uprawnienie do inicjowania pytań objętych obowiązkiem odpowiedzi przysługuje wyłącznie określonym organom, instytucjom oraz podmiotom publicznym, których wykaz i tryb działania określi ustawa.

Obowiązek udzielania odpowiedzi realizowany jest z poszanowaniem obowiązujących przepisów o ochronie informacji prawnie chronionych.

B. Procedura Udzielania Merytorycznej Odpowiedzi

Zasada Bezpośredniej Relewancji: Funkcjonariusz publiczny jest zobowiązany do udzielenia odpowiedzi, która bezpośrednio odnosi się do sedna zadanego pytania. Odpowiedź musi być relewantna merytorycznie i nie może polegać na zmianie tematu, unikaniu istoty pytania ani udzielaniu odpowiedzi pozornej.

Uzasadnienie Braku Odpowiedzi: W przypadku braku możliwości natychmiastowej odpowiedzi merytorycznej, funkcjonariusz publiczny może odroczyć jej udzielenie, wskazując termin publikacji pełnej odpowiedzi w publicznym, archiwizowanym kanale komunikacji.

C. Centralna Platforma Pytań i Odpowiedzi Publicznych

W celu zapewnienia przejrzystości oraz ograniczenia powielania zapytań, utworzona zostanie publiczna, przeszukiwalna platforma gromadząca pytania i odpowiedzi objęte niniejszym obowiązkiem.

Opublikowanie odpowiedzi na platformie wyczerpuje obowiązek odpowiedzi w zakresie objętym jej treścią.

D. Sankcje za Naruszenie Obowiązku

Naruszenie procedury (brak odpowiedzi, unikanie istoty pytania, przekroczenie terminów) podlega sankcjom dyscyplinarnym lub finansowym. Informacje o nałożonych sankcjach mają charakter jawny.

VI. Mechanizm Nadzoru nad Dyscypliną Komunikacji

W celu egzekwowania zasad określonych powyżej powołany zostanie niezależny, apolityczny organ arbitrażowy, działający w oparciu o analogiczne zasady jak Organ Kontroli Jakości Sądownictwa.

A. Niezależna Rada Etyki Komunikacji Publicznej (NREKP)

NREKP jest organem niezależnym od władzy wykonawczej i ustawodawczej. Członkowie Rady podlegają rygorystycznym zasadom apolityczności oraz karencji, zgodnie z zasadami określonymi w programie.

B. Tryb Działania

NREKP działa wyłącznie na wniosek i w oparciu o trójstopniowy model postępowania, obejmujący:

zgłoszenie sygnalne,
wstępną ocenę formalną,
rozpoznanie merytoryczne.

Tryb ten zapewnia dostępność dla obywateli przy jednoczesnym zachowaniu sprawności i efektywności działania organu.

C. Transparentność i Rozliczalność

Orzeczenia NREKP mają charakter jawny. Działalność Rady podlega okresowej ocenie oraz mechanizmom rozliczalności określonym w programie.

VII. Apolityczność Prokuratury

W celu zapewnienia bezstronności postępowania przygotowawczego i eliminacji wpływu politycznego na ściganie przestępstw, nastąpi fundamentalny rozdział funkcji Ministra Sprawiedliwości i Prokuratora Generalnego.

A. Rozdział Funkcji i Instytucji

Likwidacja Połączenia Funkcji: Funkcja Prokuratora Generalnego (PG) zostanie prawnie i instytucjonalnie oddzielona od funkcji Ministra Sprawiedliwości.

Niezależność Prokuratury: Prokuratura stanie się organem niezależnym od rządu i władzy wykonawczej, co jest modelem zgodnym ze standardami europejskimi (m.in. Litwa, Włochy).

B. Status Prokuratora Generalnego

Apolityczność PG: Prokurator Generalny będzie powoływany w apolitycznej procedurze (z zastosowaniem 6-letniej karencji apolitycznej) na stałą, długą kadencję (np. 8 lat), bez możliwości odwołania przez Sejm czy Premiera (jedynie w drodze impeachmentu lub z przyczyn rażącego naruszenia prawa).

System Wertykalny (Merytokracja): Wewnętrzna struktura prokuratury pozostanie wertykalna (hierarchiczna), ale awanse prokuratorów będą opierać się na systemie merytokratycznym (KPI), analogicznym do systemu sędziowskiego (Pkt III, KUSS), eliminując uznaniowość przełożonych motywowaną politycznie.

C. Nadzór i Rozliczalność

Nadzór nad administracyjną częścią działania prokuratury (budżet, informatyzacja, infrastruktura) pozostanie przy Ministrze Sprawiedliwości, ale bez prawa ingerencji w merytoryczne decyzje prokuratorów.

Prokurator Generalny będzie rozliczalny przed Sejmem (coroczny, merytoryczny raport), ale bez możliwości odwołania go zwykłą większością głosów, co zabezpiecza jego niezależność.

VIII. Apolityczność i transparentne finansowanie organizacji pozarządowych

A. Zasada finansowania

Zero pieniędzy na politykę i ideologię

Publiczne środki nie będą przeznaczane na działalność polityczną, ideologiczną ani edukacyjno-narracyjną („świadomościową”). Organizacje, które chcą wpływać na debatę publiczną lub politykę, muszą korzystać z własnych środków.

Pieniądze tylko za mierzalny efekt

Finansowanie następuje wyłącznie za: faktycznie wykonaną usługę, konkretną pomoc lub realizację zadania, osiągnięcie policzalnego rezultatu. Nie będą finansowane deklaracje, narracje ani „misja”.

Wypłata środków po wykonaniu zadania

Publiczne środki wypłacane są z dołu, po realizacji zleconego działania. Minimalne zaliczki dopuszczalne tylko na uruchomienie projektu, początkowo w wysokości 10–20% wartości kontraktu.

B. Apolityczność beneficjentów

Organizacje finansowane z pieniędzy publicznych nie mogą być powiązane z polityką, w tym:

zakładane lub kierowane przez czynnych polityków,
pozostające pod faktyczną kontrolą osób pełniących funkcje polityczne.

Karencja po działalności politycznej
Osoby, które pełniły funkcje polityczne, mogą uczestniczyć w zarządzaniu organizacją korzystającą ze środków publicznych dopiero po upływie określonego czasu od zakończenia działalności politycznej.

C. Zakaz lobbingu

Organizacje korzystające z publicznych środków nie mogą prowadzić lobbingu ani kampanii wpływu na proces legislacyjny w trakcie finansowania.

Wszelkie działania lobbingowe lub próby wpływania na politykę muszą być finansowane wyłącznie ze środków własnych organizacji.

D. Prosta zasada

Podatnik płaci za efekt, nie za poglądy.

IX. Public Hearings – Transparentność i Rozliczalność Instytucji Państwowych

A. Zakres obowiązku

Wszystkie kluczowe instytucje państwowe (ministrów, wiceministrów, posłów, senatorów, szefów agencji państwowych, NBP, KNF, KUSS, prokuratury) podlegają obowiązkowi publicznych przesłuchań w regularnych cyklach.

Public hearings obejmują raportowanie działań, decyzji finansowych, polityk publicznych oraz wyników pracy instytucji, w tym realizacji KPI i efektów programów państwowych.

B. Procedura

Każda instytucja jest zobowiązana do przeprowadzenia przesłuchań co kwartał lub pół roku, w zależności od charakteru działalności.

Sesje mogą odbywać się w formie hybrydowej: online (transmisja publiczna) i offline (np. w siedzibie instytucji).

Obywatele, media, organizacje pozarządowe mogą zgłaszać pytania w formie pisemnej lub elektronicznej, które będą jawnie rejestrowane i odpowiedzi publikowane.

C. Transparentność

Wszystkie przesłuchania są nagrywane, transkrybowane i udostępniane publicznie w dedykowanej platformie online.

Odpowiedzi muszą być merytoryczne, relewantne do pytania i udzielone w wyznaczonym terminie (np. 48 godzin).

D. Sankcje za niewywiązywanie się

Niewywiązywanie się z obowiązku lub udzielanie odpowiedzi w sposób wymijający/niekompletny skutkuje surowymi sankcjami finansowymi lub dyscyplinarnymi.

Informacje o sankcjach są jawne i gromadzone w centralnym rejestrze, dostępnym obywatelom i mediom.

E. Integracja z istniejącymi mechanizmami

Public hearings współpracują z NREKP i KUSS, wykorzystując te same zasady apolityczności i kamieni milowych.

Mechanizm zapewnia, że każda instytucja nie może uniknąć odpowiedzialności za działania i decyzje, w tym za realizację KPI i stosowanie procedur transparentnych.